Interim professionals worden nog vaak ingezet op het moment dat er al iets speelt. Een manager valt uit. Een afdeling loopt vast. Een implementatie dreigt te ontsporen. Of er moet in korte tijd een verandering worden gerealiseerd waarvoor intern onvoldoende capaciteit beschikbaar is.
Logisch. Maar daarmee blijft een belangrijk deel van de waarde van interim expertise onderbelicht. Juist vóórdat er een crisis ontstaat kan een ervaren interim professional het verschil maken.
Veel mkb-organisaties krijgen momenteel met meerdere ontwikkelingen tegelijk te maken: bedrijfsopvolging, personeelstekorten, digitalisering en AI, verduurzaming, compliance en veranderende klantverwachtingen. Tegelijkertijd moet de dagelijkse operatie gewoon doorgaan. Daar ontstaat een spanningsveld.
Tijdelijk meer verandervermogen nodig
Grote organisaties beschikken vaak over aparte specialisten voor HR, finance, procesmanagement, digitalisering en verandering.
Binnen het mkb is dat meestal anders. En terecht. Voor een onderneming met bijvoorbeeld dertig, zeventig of honderd medewerkers is het vaak niet efficiënt om voor iedere veranderopgave permanent een specialist in dienst te hebben. Maar tijdens een belangrijke overgangsfase kan die expertise wél nodig zijn. Bijvoorbeeld wanneer een ondernemer verantwoordelijkheden wil overdragen, maar merkt dat bijna iedere belangrijke beslissing nog steeds bij hem of haar terechtkomt.
- Wanneer een opvolger klaarstaat, terwijl veel kennis en klantrelaties nog sterk persoonsafhankelijk zijn.
- Wanneer een nieuw systeem wordt ingevoerd, maar de processen en verantwoordelijkheden eromheen onvoldoende veranderen.
- Of wanneer iedereen weet wat beter moet, maar de dagelijkse operatie structurele verbetering steeds opnieuw naar achteren schuift.
Precies daar kan tijdelijke expertise waarde toevoegen.
De interimmer als spiegel én uitvoerder
Een goede interim professional komt niet alleen binnen om direct iets te veranderen. De eerste waarde zit vaak in kijken en doorvragen.
- Waarom loopt iedere uitzondering via de directeur?
- Waar zit kennis maar bij één medewerker?
- Waarom bestaat er wel een managementteam, maar worden belangrijke besluiten nog steeds centraal genomen?
- Welke processen werken vooral omdat een ervaren medewerker precies weet wat hij of zij moet doen?
Een externe professional kan zulke patronen sneller zichtbaar maken, juist omdat hij of zij niet is opgegroeid met de gedachte: zo doen we dat hier nu eenmaal.
Maar alleen analyseren is niet genoeg.
Daar ligt ook het verschil tussen adviseren en goed interim management.
Een interim professional kan tijdelijk verantwoordelijkheid nemen om verbeteringen daadwerkelijk te realiseren. Denk aan het opnieuw beleggen van verantwoordelijkheden, het opzetten van managementinformatie, het begeleiden van een opvolger, het professionaliseren van processen of het organiseren van een digitaliserings- of veranderprogramma.
De echte waarde blijkt uiteindelijk niet uit het aantal rapporten, maar uit wat er achterblijft. Kan het management zelfstandiger beslissen? Is kennis beter verdeeld? Zijn processen minder afhankelijk van personen? Kan de ondernemer daadwerkelijk een stap terugzetten?
Juist in het mkb
Interim management wordt nog regelmatig geassocieerd met grote ondernemingen en publieke organisaties.
Maar juist binnen het mkb kan tijdelijke expertise interessant zijn.
Een onderneming hoeft geen permanente procesmanager, programmamanager of verandermanager in dienst te hebben. Maar tijdens een opvolging, groeifase of professionaliseringsslag kan precies die ervaring tijdelijk nodig zijn.
Daarmee wordt de interimmer geen extra managementlaag, maar een tijdelijke schakel tussen wat de organisatie vandaag kan en wat zij morgen zelfstandig moet kunnen.
Dat is iets anders dan noodinhuur.
Het betekent dat interim professionals juist preventief kunnen worden ingezet: vóórdat een organisatie vastloopt, vóórdat een opvolger formeel instapt of vóórdat een verandering onder tijdsdruk moet worden uitgevoerd.
De beste interimmer maakt zichzelf uiteindelijk overbodig
Misschien is dat uiteindelijk de beste maatstaf voor succesvolle interim ondersteuning. De interimmer moet niet onmisbaar worden. Juist het tegenovergestelde. Een goede interim professional brengt structuur aan, draagt kennis over en helpt medewerkers en management om verantwoordelijkheid zelfstandig te dragen. De relevante vraag is daarom niet alleen: “Hebben wij een interim professional nodig?”
Maar vooral:
“Wat moet onze organisatie straks zelfstandig kunnen wat vandaag nog te veel afhankelijk is van één of enkele personen?” Wanneer daar een duidelijke kloof zichtbaar wordt, kan tijdelijke externe expertise precies het verschil maken. Niet als permanente oplossing. Maar als tijdelijke versneller van blijvende verandering.
Dit artikel is gebaseerd op de kennispublicatie Van ambitie naar organisatorische gereedheid, waarin bedrijfsopvolging, arbeidsmarkt, productiviteit, digitalisering en AI, compliance, verduurzaming en de rol van tijdelijke expertise uitgebreider worden onderzocht.
Teun Schripsema - Interim manager